لکه چې څرګنده ده، د افغانستان د پوهنې وزارت یو له بنسټیزو او مهمو دندو څخه د هېواد په ټولو برخو کې د متوازنو ښوونیزو خدمتونو وړاندې کول او د افغان ماشومانو لپاره له هر ډول قومي، ژبني او مذهبي تعصب څخه پرته د لازمو ښوونیزو اسانتیاوو برابرول دي.
د پوهنې وزارت په هېڅ صورت د ښوونځیو د نارینه زدهکوونکو د زده کړو په اړه د ملګرو ملتونو سازمان د بشري حقونو د څانګې له راپور سره موافق نه دی او دا ډول بې بنسټه راپورونه په کلکه ردوي.
پوهنې وزارت په دې باور دی، چې د اوسنۍ نړۍ او ټېکنالوژۍ پرمختګونه د علماوو، څېړونکو او پوهانو د علمي هڅو په پایله کې رامځته شوې دي، چې بنسټ یې د هر هېواد ښوونه او روزنه ده.
په دې اساس د پوهنې وزارت د هېواد په ټولو سيمو کې د دیني او عصري علومو ودې او پراختيا په برخو کې د پام وړ پرمختګونه کړې دي او په دې تړاو ژوندۍ بېلګې مرکز او ولایتونو ته د پوهنې وزارت د مشرتابه پلاوي پر اداري او تدریسي چارو د کتنې سفرونه دي.
د یادولو وړ ده چې په ۱۴۰۲ ښونیزو کال کې څه باندې ۱۰۸ زره او ۹۳ تنه ماشومان د پوهنې د وزارت په ښوونځیو کې شامل شوي دي، چې اوسمهال د پوهنې وزارت د تشکیلاتو په ګڼه او ثبت کې ۲۴۵ زره تنه ښوونکي او استادان چې ۹۵ زره یې د ښځینه ښوونکو برخه ده په ښوونیزو بنسټونو کې پر تدریس بوخت دي.
همدارنګه تر اوسه هېڅ ښځینه ښوونکې له دندو څخه منفصل او منفک شوې نه ده، معاشونه او امتیازات یې د پخوا په څېر ورکړل شوي، چې یاد امتیازات به یې په راتلونکي کې هم د پخوا په څېر دوام ولري او ښځینه ښوونکې د هلکانو له ښوونځيو څخه د تبدیلۍ په صورت کې د ښځینه وو په ښوونځيو کې ګمارل شوي، چې اوسمهال په تدریس بوختې دي.
د یادولو وړ ده، چې د پوهنې وزارت له څو کلونو راهیسې د مسلکي ښوونکو له کمښت سره مخ دی، چې د یادې ستونزې د حل لپاره یې د ښوونکو مسلکي پراختیا ریاست د ځانګړې پلان په بنسټ، د هغوی د مسلکي او پیداګوري وړتیاوو لوړولو په موخه ځانګړي ورکشاپونه او سیمینارونه دایر کړي دي.
همداراز د هلکانو ښوونځيو لپاره د مسلکي ښوونکو د کمبود د حل لپاره ټول ټال ۱۹ زره مسلکي ښوونکي، چې ټول یې د پيداګوژي په برخه کې لوړې زده کړې لري ګمارل شوي دي.
د پوهنې وزارت په اډانه کې د ساينس مرکز او معياري ازموينو ریاستونه تاسیس شوي، چې د لومړي ځل لپاره د درسي نصاب او په ځانګړي ډول د ساینسي موضوعاتو د تجربو د ثبتولو لپاره د ډیجیټل اسټډیوګانو جوړول او د بېلابېلو لارو له مخې د هېواد ټولو برخو ته د ښوونیزو زده کړو خپرول د هغو اقداماتو څخه دي، چې د زده کونکو لپاره د ساینسي زده کړو د پیاوړتیا او عمومي کولو په موخه ترسره شوي.
په ښوونځیو کې د زده کوونکو د وهلو ټکولو په اړه باید وویل شي، چې دا عمل د اسلام د سپېڅلي دین له نظره نامناسب او ناروا دی او د ممانعت په اړه یې د پوهنې وزارت د مشرتابه له لوري د مرکز او ولایتونو د ټولو ښوونځیو ادارو ته جدي خبرداری ورکړل شوی دی، که د هېواد په ښوونیزو مرکزونو کې دا ډول پېښې ولیدل شي، نو د ياد وزارت د مشرتابه له امر څخه سرغړونه بلل کېږي او عاملین به یې له قانون سره سم محاکمه شي.
د وړاندې شویو ټکو په پام کې نیولو سره، موږ په دې برخه کې له اړوندو بنسټونو څخه غوښتنه کوو، چې زموږ هېواد ته راشي او د پوهنې د سکتور په ګډون په ټولو برخو کې ښه وضعیت له نیږدې وڅېړي، ترڅو په راتلونکي کې د دا ډول بې بنسټه یو طرفه راپورونو مخه ونیول شي.
